بود ) ( دل و ترک زاده، 1998 ).
مطالعات تأییدی مدل EUCS ، دل و دیگران در 1994 ، کیم و مک هانی، و مک هانی و دیگران اعتبار این مدل را تأیید کرده اند. در مطالعاتی نیز توسط هندریکسون و گلورفلد ( 1994 ) مک هانی و هایتاور 2002 ، و ترک زاده و دل 1991 پایایی و قابلیت اطمینان بالایی از روش تست و تست مجدد گزارش شده است به طوریکه آلفاهای کرانباخ بالای 0.9 بیان شده اند.
این مدل تا به امروز در کشورهای مختلف با فرهنگ های مختلف و برای نرم افزارهای مختلف هم به صورت آنلاین هم آفلاین نیز به کار گرفته شده است، که در ادامه خلاصه ای از این مطالعات ارائه می شود.
در سال 2003 مک هانی و دیگران، مطالعه ای با هدف بررسی پایایی مدل رضایت نرم افزاری کاربر نهایی EUCS دل و ترک زاده 1988 از دیدگاه روانسنجی، برای کاربران نرم افزارهای تجاری معمول در تایوان، انجام دادند. پرسشنامه شامل دو بخش بود. بخش اول شامل 14 سوال مردم شناسانه بود، که جهت گرفتن اطلاعات در مورد پاسخ دهندگان، سازمان آنها و میزان استفاده آنها از کامپیوتر در محل کار و منزل، طراحی شده بود. بخش دوم پرسشنامه ابزار EUCS دل و ترک زاده بود. این ابزار شامل 12 سوال بود که رضایت پاسخ دهندگان از سیستم های کامپیوتری ای که اغلب استفاده می کردند اندازه می گرفت. این ابزار به عنوان سنجه ای ترکیبی برای اندازه گیری رضایت ، و نیز سنجه هایی برای ابعاد اطلاعات، یعنی محتوا، صحت، فرمت اطلاعات، راحتی استفاده و به موقع بودن به کار می رود. فرم دقیق EUCS در این بررسی استفاده شد و طیف لیکرت 5 تایی برای امتیاز دهی به پاسخ ها استفاده شد. جامعه هدف در این بررسی کارمندان دانش بودند، خصوصاً افرادی که کار اصلی آنها مبتنی بر اطلاعات بوده و به فنآوری اطلاعات برای انجام کارهایشان نیازمندند. نمایندگی از 25 شرکت شناسایی شدند و از آنها خواسته شد در این بررسی شرکت کنند همه شرکت ها ( که در تایوان قرار داشتند ) نماینده گروه متنوعی از صنایع شامل بخش دولتی، تولید، مشاوره، بهداشت و درمان، حمل و نقل و مالی بودند. از هر یک از نمایندگان شرکتها خواسته شد حدود 20 پرسشنامه را بین گروهی از کارمندان دانش سازمان خود که به طور تصادفی انتخاب شده اند، پخش کند.
داده ها در این بررسی به صورت زیر تجزیه و تحلیل شد :
– آلفای کرونباخ برای اندازه گیری پایانی داخلی برای هر عامل به صورت زیر بود:
Content= 0.81 ; accuracy=0.80 ; format= 0.65 ; ease of use= 0.79; and timeliness=0.66
– قابلیت اطمینان کلی ابزار 12- پرسشی 0.90 بود که به خوبی با آلفای کلی بررسی دل و ترک زاده 0.92 قابل مقایسه است
– آلفا به ازای حذف هر سوال 0.8 بود که نشان دهنده قابلیت اطمینان خوب است
– اعتبار سازه با استفاده از یک تحلیل عاملی تأییدی با استفاده از داده های جمع آوری شده تأیید شد
– با استفاده از نرم افزار LIZREL ، فیت شدن مدل با داده بررسی شد
در نهایت این نتیجه به دست آمد که ابزار EUCS ابزاری استاندارد برای مقایسه بسته های نرم افزاری و ویژگیهای آنهاست و در کشور تایوان خاصیت روانسنجی خود را حفظ می کند. بعلاوه نشان داده شد که این ابزار سازه ای چند وجهای شامل چندین زیرمقیاس ( محتوا، صحت، ترکیب بندی، راحتی کاربرد و به موقع بودن ) و یک سازه مرتبه دوم سراسری است.
مدل EUCS قبلا در فرهنگ ها مختلف استفاده شده بود از جمله ایگباریا و تن در سنگاپوور، دل و ترک زاده درآمریکا، مک هانی و دیگران در تایوان که در بالا آورده شد، گلدرمان در هلند و نیز القحطانی و کینگ در بریتانیا. در یک بررسی که اخیرا در سال 2008 توسط دنگ و دیگران انجام گرفته است، اعتبار مدل EUCS در کشورها و فرهنگ ها مختلف بررسی شده است. داده ها از 5 کشور آمریکا ( 618نفر)، هند (324+51=375نفر)، عربستان سعودی (1190)، تایوان( 342) و اروپای غربی ( 123 ده کشور ) جمع آوری شد که تنوع فرهنگی قابل قبولی داشتند. نهایتاً امتیاز سنجه 12 پرسشی را می توان برای اندازه گیری رضایت کاربر نهایی به کار برد، زیرا دلیل بر معادل نبودن امتیازات رضایت، در بین فرهنگ های مختلف به دست نیامد.
2-2-12 نقد مدل رضایت نرم افزاری کاربر نهایی
اگرچه مدل EUCS به طور گسترده ای در زمینه های مختلف پذیرفته شده و مورد استفاده قرار گرفته شده است، انتقاداتی به این مدل وارد شده است. مثلاً اعتضادی آملی و فرهومند ( 1991 ) متغیرهای درون مدل را مورد نقد قرار دادند و ادعا کردند که برخی از 12 متغیر آن سنجه های نگرشی نیستند. این مطلب بر اساس واقعیت های به دست آمده از تئوری عمل معقول، بود ( آجزن و فیش بن، 1977؛ آجزن و فیش بین، 1980 ). بعدها اعتضادی آملی و فرهومند ( 1991 ) بیان کردند که متغیرهای مدل باید وزن های متفاوتی داشته باشد چرا که مقیاس پاسخ دهی و متغیرها کاملاً بر هم منطبق نیستند زیرا مقیاس تکرار رضایت را می سنجد اما متغیرها در مورد اینکه پاسخ دهندگان چقدر راضی هستند می پرسند. این نقد به این واقعیت اشاره دارد که سطوح رضایت با تکرار آن مرتبط است، که البته همواره چنین نیست.
این انتقاد توسط دل و ترک زاده 1991 بیان شد و پاسخ آن را چنین دادند، تمرکز اصلی EUCS، بر پیش بینی رفتار کاربر نیست و مستقیماً در علوم اجتماعی اخالتی ندارد. در عوض، EUIS اساساً به سیستم های اطلاعاتی مدیریت MIS مرتبط است، که این رشته علمی با تحقیقات اجتماعی و روانشناسی شناختی که TRA مربوط به آن است متفاوت است. این رشته های علمی انواع رسوم مختلفی را دارند و به کارگیری تئوری های یک رشته در رشته علمی دیگر باید با دقت مورد توجه قرار گیرد. دل و ترک زاده اضافه کردند که هدف تحقیق آنها مطالعه شدت رضایت کاربر نهایی بود ( پایین به بالا )، نه نحوه بهبود رضایت ( بالا به پایین ). آنها همچنین ادامه دادند که EUCS را می توان برای هر دو به کار برد، اما تحقیق بالا به پایین به خوبی توسعه داده نشده.
دل و ترک زاده 1991 کاربرد مقیاس خود را با این واقعیت توجیه کردند، که این نگرش، تابعی از باورهای پاسخ دهندگان است ( آجزن و فیش بین، 1977) . از آنجا که باورها از بعد مفهوم احتمال شکل می گیرند، بیان هایی نسبی هستند. در مدل EUCS بعد احتمال از طریق آن بخش از زمان که معتبرها ( سوالات ) را نسبی می کند، شکل می گیرد. همچنین پاسخ دهندگان معمولا در مورد مسائلی که برایشان مهم است اطلاعات بیشتری دارند و در مورد موارد بی اهمیت اطلاعات کمتری دارند، به همین دلیل تلاش برای اندازه گیری اهمیت متغیرهای مختلف با پرسش از پاسخ دهندگان، راه خوبی به نظر نمی رسد. بعلاوه همبستگی بالایی بین متغیرهای با وزن یکسان و متغیرهای وزن دار وجود دارد، به این معنی که اطلاعات اضافه بدست آمده از وزن دهی پایین است. به همین دلیل ، سوالات مبتنی با تکرار با گزینه هایی که طیف لیکرت دارند باعث می شود که پاسخ دهی راحت تر شود.
انتقاد وارد شده به تحلیل های دل و ترک زاده 1991 معتبر به نظر نمی رسد. طبیعی ست که در آغاز تحقیق متغیرهای زیادی مورد توجه باشد و بعدها برخی از آنها از مدل حذف شوند. برخی متغیرها ممکن است به میزان زیادی با هم همبستگی داشته باشند و برخی طوری باشند که پاسخ دهندگان نسبت به آنها بی تفاوت باشند و در نتیجه واریانس آنها پایین باشد. اگر بدون حذف این متغیرها، که با مدل جور نیستند تحلیل عاملی انجام شود تحلیل می تواند موجب ایجاد عامل هایی شود که نباید در مدل باشد و تفسیر را مشکل می کند.
در جداول صفحات بعد خلاصه ای از پژوهش های انجام شده در رابطه با ابزارهای سنجش موفقیت و سنجش رضایت کاربر نهایی را نشان آمده است.
سال
محقق
جامعه آماری
نمونه
متغیر وابسته
متغیرهای مستقل
منبع نمونه
یافته ها
1383
Bailey & Pearson
مدیران 8 سازمان مختلف
32
رضایت کامپیوتری کاربر
درگیری مدیران ارشد، رقابت سازمانی با واحد EDP، تعیین اولویت ها، …، میزان آموزش، انعطاف پذیری سیستم ها، یکپارچگی سیستم ها
شخصاً ارائه و تأیید اعتبار شده است.
همه 39 عامل به طور معنی داری با رضایت کامپیوتری کاربر مرتبطند
1383
LVES et al.
مدیران تولید در کارخانه های تولیدی آمریکا
200
رضایت اطلاعاتی کاربر UIS
مانند Bailey & Pearson 83
با ارجاع Bailey & Pearson 83
6 عامل با همبستگی پایین از لیست اصلی حذف شدند. یک ابزار کوچکتر ارائه شد، دارای 13 سوال، تحت سه عامل: 1- محصول اطلاعاتی( قابلیت اطمینان،مرتبط بودن،صحت، دقت،کامل بودن. 2- دانش یا
1988
Raymond
مدیران مالی شرکت های کوچک
464
رضایت کاربر
20 عامل استخراج شده از Bailey & Pearson 1983 و 1983 LVES et al :
کیفیت خروجی،رابطه کاربر سیستم،عامل پشتیبانی و کارمندان EDP
با ارجاع Bailey & Pearson 1983 و LVES et al. 1983
ابزار معتبر بوده و برای بکارگیری در سازمان های کوچک قابل اطمینان است. عامل پشتیبانی مهمترین عامل تأثیرگذار بر رضایت کاربر در سازمان های کوچک یافته شد.
Baroudi & Orlikowski
کاربران نهایی IS از بخش های بانکداری،بیمه،خرده فروشی و تولید
EUS
کالای اطلاعاتی،کارمندان EDP و خدمات و دانش و درگیر بودن در کار
با ارجاع به Lves et al. 1983
سنجه UIS ارائه شده توسط Lves et al.1983 به میزان قابل قبولی معتبر و قبل اطمینان به نظر میرسد.
سال
محقق
جامعه آماری
نمونه
متغیر وابسته
متغیرهای مستقل
منبع نمونه
یافته ها
1998
Doll & Torkzadeh
کاربران نهایی در 44 شرکت انتهاب شده از بخش های مختلف
618
رضایت نرم افزاری کاربر نهایی EUS
محتوا،صحت،فرمت،راحتی استفاده، به موقع بودن
با ارجاع به Pearson & Bailey1983 . Neuman&Segev 1980 . Nolan&seward 1974 و … که تایید و اعتبار شد
همه 5 عامل به طور مثبتی با رضایت نرم افزاری کاربر نهایی مرتبط بودند
1388
Montazemi
کاربران نهایی در 83 شرکت کوچک
فاز1- مصاحبه
فاز2- پرسشنامه
164
رضایت کاربر نهایی از سیستم های اطلاعاتی مبتنی بر کامپیوتر CBIS
35 فاکتور به کار رفته در ابزار Pearson&Bailey 1983
با ارجاع به Pearson & Bailey . 1983
رضایت کاربر نهایی با موارد زیر ارتباط مثبت دارد: 1- تعداد تحلیل گران حاضر در شرکت 2- تحلیل رسمی نیازمندیهای اطلاعاتی 3-همکاری کاربر نهایی در طراحی سیستم 4- سواد کاربر نهایی 5- سازمان نامتمرکز
هیچ رابطه ای بین مدت استفاده CBIS و رضایت کاربر وجود ندارد
1989
Doll & Torkzadeh
کاربران نهایی در صنایع و سطوح مختلف
618
EUS
سنجه های EUS
فاکتور: درگیری درکار کاربر نهایی ( در گیری درک شده ) فاکتور متنی: درگیری مطلوب
با ارجاع به Doll & Torkzadeh. 1988
در میان کاربران با سطح محرومیت متوسط( درگیری درک شده= درگیری مطلوب)، درگیری درک شده دارای همبستگی معنی داری با رضایت کاربر بود. کاربران با محرومیت سطح بالا(درک شده مطلوب)، درگیری درک شده دارای ارتباط منفی اما بی اهمیت با رضایت بود.
سال
محقق
جامعه آماری
نمونه
متغیر وابسته
متغیرهای مستقل
منبع نمونه
یافته ها
1989
Galletta and Lederer
مدیران و مدیران ارشد سازمان های مختلف، 27 در گروه کنترل، 38 گروه آزمایشی “شکست” و 27 تا در گروه آزمایش “موفقیتها”
92
UIS
نسخه UIS : مقیاس 13 پرسشی ارائه شد توسط Lves et al . 1983 و 4 پرسش خلاصه ای دیگر
Lves et al.1983
پرسش های خلاصه ای بسیار قابل اطمینان تر از سوالات جزنی تر برای همه گروه ها بود. هنوز هم نیاز به سنجه های قابل اطمینان تری برای UIS وجود دارد. مجموع پرسش های جزئی، مستقل برای بدست آوردن یک سنجه عمومی برای رضایت کاربر می تواند نامعتبر باشد.
1989
Nath
کاربران نهایی در 12 سازمان بزرگ در

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   منابع پایان نامه با موضوعنفقه، شخص ثالث، ضمن عقد
دسته‌ها: No category

دیدگاهتان را بنویسید